Hà Nội bắt đầu dạy AI cho 100% học sinh từ lớp 1: 12 tiết mỗi năm, không áp lực điểm số

Từ năm học 2026-2027, Hà Nội chính thức triển khai giáo dục trí tuệ nhân tạo (AI) cho 100% học sinh từ lớp 1 đến lớp 12. Mỗi học sinh sẽ được tiếp cận các nội dung AI cốt lõi với thời lượng 12 tiết/lớp/năm học, nhưng đây không phải là một môn học mới và học sinh cũng không phải làm bài kiểm tra riêng hay chịu thêm chi phí.

Đây được xem là bước chuyển đáng chú ý của giáo dục Thủ đô, khi AI được đưa từ giai đoạn thử nghiệm sang triển khai chính thức, đồng bộ tại toàn bộ hệ thống giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên.

Hà Nội đưa giáo dục AI đến 100% học sinh từ lớp 1

Theo Kế hoạch số 4758/KH-SGDĐT của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, từ năm học 2026-2027, 100% học sinh phổ thông và học viên giáo dục thường xuyên trên địa bàn được tiếp cận nội dung cốt lõi về trí tuệ nhân tạo.

Điểm đáng chú ý là phạm vi triển khai bắt đầu ngay từ lớp 1, thay vì chỉ tập trung vào học sinh THCS hoặc THPT.

Mỗi lớp được bố trí 12 tiết AI trong một năm học. Nội dung được tổ chức dưới dạng chuyên đề và lồng ghép vào kế hoạch dạy học 2 buổi/ngày. Sở GD&ĐT Hà Nội nhấn mạnh việc triển khai không làm phát sinh môn học mới, đồng thời không thay đổi hoặc gia tăng yêu cầu cần đạt của Chương trình giáo dục phổ thông 2018.

Nếu quy đổi đơn giản, 12 tiết/năm tương đương trung bình khoảng 1 tiết AI mỗi tháng trong một năm học 12 tháng, hoặc khoảng 2-3 tiết mỗi tháng nếu tính trong khoảng 5 tháng triển khai chính của năm học. Tuy nhiên, cách bố trí thực tế sẽ do từng cơ sở giáo dục xây dựng phù hợp với kế hoạch dạy học.

Học AI nhưng không có điểm riêng

Một trong những điểm đáng chú ý nhất của chương trình là AI không được triển khai theo cách tạo thêm áp lực thi cử.

Các trường không tổ chức bài kiểm tra định kỳ riêng cho nội dung AI, không có đầu điểm riêng và không lập sổ điểm riêng. Mục tiêu là giúp học sinh tiếp cận công nghệ mới thông qua trải nghiệm, thảo luận, thực hành và giải quyết tình huống thay vì biến AI thành một môn học nặng về kiểm tra.

Đặc biệt, chương trình được thiết kế theo hướng không phụ thuộc hoàn toàn vào thiết bị công nghệ. Những trường chưa có phòng máy tính hoặc thiết bị chuyên dụng vẫn có thể tổ chức các hoạt động bằng phương pháp trực quan, đóng vai, thảo luận tình huống, thẻ tranh hoặc mô hình giấy.

Điều này cũng có nghĩa phụ huynh không phải mua tài khoản, phần mềm hoặc thiết bị bắt buộc để con có thể tham gia chương trình giáo dục AI.

4 mạch năng lực AI: Không chỉ học cách dùng công cụ

Giáo dục AI tại Hà Nội không chỉ hướng đến việc dạy học sinh sử dụng một chatbot hay một công cụ tạo nội dung.

Nội dung được xây dựng xoay quanh các nhóm năng lực quan trọng, bao gồm:

  • Tư duy lấy con người làm trung tâm;
  • Đạo đức AI;
  • Kỹ thuật và ứng dụng AI;
  • Thiết kế hệ thống AI.

Trong đó, những vấn đề liên quan đến quyền riêng tư, dữ liệu cá nhân, thông tin giả mạo, trách nhiệm giải trình và cách ứng xử văn minh trong môi trường số được đặc biệt chú trọng.

Đây là điểm có ý nghĩa trong bối cảnh AI ngày càng trở thành công cụ phổ biến trong học tập và đời sống. Học sinh không chỉ cần biết “AI có thể làm gì”, mà còn cần hiểu khi nào nên sử dụng AI, sử dụng như thế nào và trách nhiệm của con người ở đâu.

Theo kế hoạch, đối với học sinh THCS trở lên, khi sử dụng AI để hỗ trợ tạo sản phẩm học tập, học sinh phải kê khai trung thực mục đích và phạm vi hỗ trợ của công cụ. Điều này góp phần hình thành thói quen học tập trung thực và có trách nhiệm trong thời đại AI.

Trường học phải xây dựng quy tắc sử dụng AI

Một thay đổi đáng chú ý khác là việc sử dụng AI trong nhà trường sẽ không hoàn toàn tự phát.

100% cơ sở giáo dục phải ban hành quy tắc sử dụng AI trong nhà trường. Trước khi đưa các công cụ và nền tảng AI vào sử dụng, những công cụ này phải được rà soát theo các tiêu chí mà Sở GD&ĐT Hà Nội quy định.

Đặc biệt, Hà Nội cũng yêu cầu kiểm soát việc sử dụng AI trong hoạt động giáo dục và quản lý. Theo thông tin được VOV2 đăng tải, các trường phải ban hành quy tắc sử dụng AI và không được sử dụng chức năng nhận diện danh tính người học trong các hoạt động dạy học, kiểm tra, đánh giá và quản lý lớp học.

Như vậy, giáo dục AI tại Hà Nội không đơn thuần là câu chuyện “dạy công nghệ”, mà còn đặt ra yêu cầu về đạo đức số, an toàn dữ liệu và quyền riêng tư của người học.

3 giai đoạn triển khai trong năm học 2026-2027

Kế hoạch giáo dục AI của Hà Nội được triển khai theo 3 giai đoạn chính.

Giai đoạn 1: Chuẩn bị – tháng 8 và 9/2026

Các cơ sở giáo dục xây dựng kế hoạch, chuẩn bị nội dung dạy học và tổ chức tập huấn đội ngũ giáo viên.

Mỗi trường dự kiến có ít nhất 1 giáo viên cốt cán. Toàn thành phố xây dựng mạng lưới tối thiểu 300 giáo viên cốt cán để hỗ trợ triển khai chương trình.

Giai đoạn 2: Triển khai – tháng 9/2026 đến tháng 1/2027

Các trường bắt đầu tổ chức dạy học chuyên đề AI, ban hành quy tắc sử dụng AI, rà soát công cụ và nền tảng phục vụ giảng dạy.

Đồng thời, ngành giáo dục tiến hành kiểm tra, giám sát đợt một và sơ kết trong học kỳ I.

Giai đoạn 3: Hoàn thiện – tháng 2 đến tháng 6/2027

Trong giai đoạn này, các trường hoàn thành đủ 12 tiết AI cốt lõi cho học sinh.

Hà Nội cũng dự kiến tổ chức Ngày hội STEM/AI cấp cụm và cấp thành phố, tiếp tục kiểm tra, giám sát, tổng kết và báo cáo kết quả triển khai lên Bộ Giáo dục và Đào tạo trước ngày 15/6/2027.

Từ học AI đến hình thành công dân số có trách nhiệm

Việc Hà Nội đưa giáo dục AI xuống từ lớp 1 cho thấy cách tiếp cận đang thay đổi: AI không còn được xem đơn thuần là một kỹ năng dành cho học sinh chuyên công nghệ, mà trở thành một phần của năng lực cần thiết trong môi trường học tập và xã hội số.

Quan trọng hơn, chương trình không đặt trọng tâm vào việc biến tất cả học sinh thành lập trình viên AI. Thay vào đó, mục tiêu là giúp người học từng bước hiểu bản chất của công nghệ, nhận diện rủi ro, bảo vệ dữ liệu cá nhân, kiểm chứng thông tin và sử dụng AI một cách an toàn, trung thực, có đạo đức và có trách nhiệm.

Theo kế hoạch của ngành giáo dục Thủ đô, Hà Nội đặt mục tiêu đến năm học 2030-2031, tối thiểu 50% cơ sở giáo dục đạt tiêu chí ở tầng triển khai mở rộng, qua đó từng bước phát triển hệ sinh thái giáo dục công nghệ cao.

Kết luận

Hà Nội dạy AI cho 100% học sinh từ lớp 1 là một bước đi đáng chú ý trong quá trình chuẩn bị nguồn nhân lực cho thời đại số. Với 12 tiết AI mỗi lớp mỗi năm, không phát sinh môn học mới, không kiểm tra lấy điểm riêng và không yêu cầu gia đình mua thiết bị bắt buộc, chương trình hướng đến mục tiêu phổ cập kiến thức AI nhưng vẫn hạn chế áp lực cho học sinh.

Nếu được triển khai hiệu quả, giáo dục AI không chỉ giúp học sinh biết sử dụng công nghệ mà quan trọng hơn là hình thành năng lực hiểu AI – sử dụng AI – kiểm chứng AI – làm chủ AI và chịu trách nhiệm với cách mình sử dụng AI.

Đây cũng có thể là nền tảng quan trọng để thế hệ học sinh hôm nay trở thành những công dân số chủ động, sáng tạo và có trách nhiệm trong tương lai.