1. Bảo trợ truyền thông là gì? Không chỉ là “đưa tin” về một dự án

Một dự án cộng đồng có thể bắt đầu từ một ý tưởng rất nhỏ: một nhóm bạn muốn hỗ trợ trẻ em khó khăn, một giáo viên mở lớp miễn phí, một nhóm tình nguyện viên tổ chức hoạt động môi trường hay một doanh nghiệp muốn đóng góp nguồn lực cho xã hội.

Nhưng một câu hỏi thường xuất hiện sau đó:

Làm thế nào để nhiều người biết đến những nỗ lực này?

Đây chính là lúc bảo trợ truyền thông có thể tạo ra giá trị.

Bảo trợ truyền thông không đơn thuần là đăng một bài viết, chia sẻ một poster hoặc đưa một sự kiện lên mạng xã hội. Ở góc độ phát triển cộng đồng, truyền thông có thể trở thành một cầu nối giữa câu chuyện – con người – nguồn lực – cơ hội hợp tác.

Điều này đặc biệt có ý nghĩa trong bối cảnh Việt Nam ngày càng số hóa. Theo DataReportal, vào cuối năm 2025, Việt Nam có khoảng 85,6 triệu người sử dụng Internet, tương đương 84,2% dân số; số lượng tài khoản/danh tính người dùng mạng xã hội đạt khoảng 79 triệu, tương đương 77,6% dân số.

Nói cách khác, một câu chuyện cộng đồng ngày nay không nhất thiết chỉ được kể trong phạm vi một địa phương. Nếu được xây dựng và truyền tải phù hợp, câu chuyện đó có thể tiếp cận:

• Người quan tâm đến hoạt động xã hội.
• Tình nguyện viên.
• Nhà tài trợ.
• Doanh nghiệp.
• Chuyên gia.
• Cơ quan truyền thông.
• Các tổ chức xã hội.
• Những người đang tìm kiếm cơ hội đóng góp.

Truyền thông vì vậy có thể trở thành một phần của hệ sinh thái tạo tác động.

2. Từ truyền thông đến kết nối nguồn lực: Khi câu chuyện cộng đồng được lan tỏa đúng cách

Một câu chuyện cộng đồng tốt không chỉ trả lời câu hỏi “đã làm gì?”, mà cần trả lời được ít nhất 5 câu hỏi:

Vấn đề là gì? Ai đang chịu ảnh hưởng? Ai đang hành động? Điều gì đã thay đổi? Cộng đồng có thể làm gì tiếp theo?

Đây là sự khác biệt giữa truyền thông sự kiện và truyền thông tác động.

2.1. Từ “hoạt động” đến “tác động”

Một bài viết đơn thuần có thể nói:

Chương trình đã trao 500 phần quà cho trẻ em.

Nhưng một câu chuyện tác động cần đi xa hơn:

• Vì sao chương trình được thực hiện?
• 500 phần quà đáp ứng nhu cầu nào?
• Đối tượng hưởng lợi được lựa chọn như thế nào?
• Có bao nhiêu tình nguyện viên tham gia?
• Nguồn lực đến từ đâu?
• Điều gì thay đổi sau chương trình?
• Có kế hoạch tiếp nối hay không?

Khi câu chuyện được đặt trong bối cảnh như vậy, người đọc không chỉ nhìn thấy một hoạt động, mà có thể hiểu được giá trị xã hội phía sau hoạt động.

2.2. Câu chuyện tốt có thể mở ra những kết nối mới

Một bài viết về một dự án giáo dục có thể được đọc bởi một giáo viên.

Một doanh nghiệp đọc được có thể đề xuất tài trợ thiết bị.

Một chuyên gia đọc được có thể đề nghị cố vấn.

Một sinh viên đọc được có thể đăng ký tình nguyện.

Một cơ quan truyền thông đọc được có thể tiếp tục khai thác câu chuyện.

Một tổ chức khác có thể nhìn thấy cơ hội hợp tác.

Như vậy, một nội dung truyền thông có thể tạo ra nhiều điểm tiếp xúc nguồn lực khác nhau.

Đó là lý do bảo trợ truyền thông có thể được xem như một hoạt động nằm giữa truyền thông – kết nối cộng đồng – phát triển nguồn lực – social impact.

3. Vì sao truyền thông số đặc biệt quan trọng với các dự án cộng đồng?

Quy mô tiếp cận của Internet tạo ra một lợi thế lớn cho các sáng kiến xã hội.

Theo DataReportal, 92,3% người dùng Internet tại Việt Nam vào tháng 10/2025 sử dụng ít nhất một nền tảng mạng xã hội.

Điều đó cho thấy mạng xã hội không còn chỉ là nơi giải trí hay giao tiếp cá nhân. Đây cũng là không gian để:

• Chia sẻ kiến thức.
• Kể chuyện.
• Huy động tình nguyện viên.
• Kết nối chuyên gia.
• Giới thiệu sáng kiến.
• Xây dựng cộng đồng.
• Công khai tiến độ dự án.
• Ghi nhận đóng góp.
• Lan tỏa những hành động tích cực.

Tuy nhiên, nhiều người biết đến một dự án không đồng nghĩa với việc dự án tạo ra tác động lớn hơn.

Truyền thông hiệu quả cần gắn với tính chính xác, minh bạch và trách nhiệm.

Một dự án cộng đồng nên có khả năng trả lời rõ:

Nguồn lực đến từ đâu? Được sử dụng như thế nào? Ai hưởng lợi? Kết quả được đo lường ra sao? Những gì được công bố có thể kiểm chứng hay không?

Đây cũng là nền tảng để xây dựng niềm tin lâu dài.

4. Những câu chuyện cộng đồng đáng được biết đến tại Việt Nam

Việt Nam có rất nhiều câu chuyện về giáo dục, trẻ em, môi trường, tình nguyện, y tế, giảm nghèo, ứng phó thiên tai và phát triển cộng đồng.

Điểm đáng chú ý là nhiều chương trình không chỉ tạo ra kết quả bằng nguồn lực vật chất mà còn thông qua sự hợp tác giữa nhiều bên.

4.1. Câu chuyện trẻ em và cộng đồng sau thiên tai

Bão Yagi năm 2024 để lại những ảnh hưởng nghiêm trọng tại miền Bắc Việt Nam, trong đó trẻ em và các gia đình dễ bị tổn thương chịu nhiều tác động.

UNICEF cho biết chương trình ứng phó khẩn cấp sau bão đã hỗ trợ gần 230.000 người tại 11 tỉnh chịu ảnh hưởng nặng nề. Hơn 100.000 trẻ em bị ảnh hưởng bởi bão được sàng lọc suy dinh dưỡng, trong đó hơn 5.300 trường hợp được chuyển tuyến điều trị.

Nhưng phía sau những con số là những câu chuyện con người.

UNICEF đã ghi lại câu chuyện của Hoàng Ngọc Lan, một bé gái mất nhiều thành viên trong gia đình sau bão Yagi. Câu chuyện cho thấy thiên tai không chỉ phá hủy nhà cửa và cơ sở vật chất mà còn tạo ra những tổn thương lâu dài đối với trẻ em.

Đây là ví dụ rõ ràng cho thấy số liệu và câu chuyện cá nhân cần đi cùng nhau.

Số liệu giúp công chúng hiểu quy mô.

Câu chuyện giúp công chúng hiểu con người.

Hai yếu tố kết hợp giúp tác động xã hội trở nên dễ nhận diện hơn.

4.2. Những sáng kiến giáo dục và trao quyền cho người trẻ

Không phải câu chuyện cộng đồng nào cũng bắt đầu bằng một cuộc khủng hoảng.

Có những câu chuyện bắt đầu từ giáo dục.

Trong năm 2024, UNICEF cùng các đối tác hỗ trợ các sáng kiến STEAM, kỹ năng chuyển đổi và kỹ năng xanh cho hơn 672.000 học sinh tại Việt Nam. Đồng thời, hơn 480.000 thanh thiếu niên và người trẻ được tiếp cận thông qua các nền tảng dành cho thanh niên nhằm tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Một chương trình khác tại Đà Nẵng, Thừa Thiên-Huế và Quảng Trị đã thu hút 1.589 học sinh tham gia hoạt động tìm hiểu về phòng ngừa và chuẩn bị ứng phó thiên tai; hơn 1.000 đại biểu tham dự sự kiện tổng kết và hợp tác chương trình.

Những câu chuyện như vậy cho thấy tác động cộng đồng không nhất thiết phải đo bằng số tiền được trao.

Tác động cũng có thể là:

một kỹ năng được học, một cơ hội được mở ra, một người trẻ được trao quyền, một cộng đồng được nâng cao năng lực.

5. Tôn vinh người làm cộng đồng: Vì sao những đóng góp thầm lặng cần được kể lại?

Trong nhiều dự án cộng đồng, người xuất hiện trên sân khấu chưa chắc là người tạo ra toàn bộ giá trị.

Phía sau một chương trình có thể là:

• Người lái xe hàng trăm kilomet.
• Người chuẩn bị hậu cần.
• Người thiết kế poster.
• Người quản lý ngân sách.
• Người kết nối địa phương.
• Giáo viên hỗ trợ học sinh.
• Nhân viên y tế.
• Tình nguyện viên.
• Người tài trợ âm thầm.
• Người chụp ảnh.
• Người viết nội dung.
• Người kiểm tra từng danh sách.
• Người tiếp tục theo dõi người hưởng lợi sau khi chương trình kết thúc.

Những người này có thể không có hàng nghìn người theo dõi trên mạng xã hội.

Nhưng họ là một phần của hạ tầng con người tạo nên tác động xã hội.

Báo cáo thường niên 2024 của UN Volunteers cho biết hệ thống này đã huy động 14.631 Tình nguyện viên Liên Hợp Quốc, tăng 14% so với năm 2023 và tăng 77% so với mức trước đại dịch năm 2019. Các tình nguyện viên đóng góp trong nhiều lĩnh vực như phát triển cộng đồng, nhân quyền, hỗ trợ nhân đạo, y tế, nước sạch và vệ sinh.

Con số này cho thấy một thực tế rộng hơn:

Hoạt động cộng đồng không thể được xây dựng chỉ bằng ý tưởng; nó cần con người sẵn sàng biến ý tưởng thành hành động.

Vì vậy, kể lại câu chuyện của người làm cộng đồng không chỉ để “vinh danh”.

Đó còn là cách:

1. Ghi nhận đóng góp.
2. Tạo động lực cho người khác tham gia.
3. Lưu giữ lịch sử của một sáng kiến.
4. Tạo hình mẫu tích cực cho người trẻ.
5. Xây dựng niềm tin với cộng đồng.
6. Giúp những người có cùng giá trị tìm thấy nhau.

6. Kể chuyện cộng đồng thế nào để không biến con người thành “nội dung”?

Đây là một vấn đề đặc biệt quan trọng đối với truyền thông xã hội.

Một câu chuyện về người yếu thế có thể tạo ra sự chú ý lớn, nhưng truyền thông không nên đánh đổi phẩm giá của nhân vật để lấy lượt xem.

Một số nguyên tắc cần được ưu tiên:

Tôn trọng

Không khai thác nỗi đau quá mức chỉ để tạo cảm xúc.

Chính xác

Thông tin, hình ảnh, số liệu và phát ngôn cần được kiểm chứng.

Đồng thuận

Việc sử dụng hình ảnh và câu chuyện cá nhân cần được thực hiện có trách nhiệm.

Minh bạch

Nếu bài viết có liên quan đến quyên góp hoặc tài trợ, cần công bố rõ mục tiêu, phạm vi và cách sử dụng nguồn lực.

Lấy tác động làm trung tâm

Không chỉ hỏi:

“Chúng ta đã làm gì?”

Mà cần hỏi:

“Điều gì đã thay đổi?”

Đây là nền tảng của truyền thông có trách nhiệm.

7. Bảo trợ truyền thông tại MuoiBa SaoSang Ecosystem hướng đến điều gì?

Tại MuoiBa SaoSang Ecosystem, bảo trợ truyền thông được định hướng không chỉ là hoạt động đưa thông tin lên các kênh truyền thông.

Mục tiêu rộng hơn là:

Giúp những sáng kiến có giá trị được nhìn thấy – được hiểu đúng – được kết nối với đúng cộng đồng – và có thêm cơ hội tạo tác động.

Một hoạt động bảo trợ truyền thông có thể bao gồm:

1. Xây dựng câu chuyện

Chuyển thông tin dự án thành câu chuyện có cấu trúc, bối cảnh và thông điệp rõ ràng.

2. Sản xuất nội dung

Bài viết website, bài SEO, social media content, hình ảnh, infographic, phỏng vấn, storytelling hoặc nội dung chuyên đề.

3. Truyền thông tác động

Làm rõ vấn đề xã hội, nhóm hưởng lợi, hoạt động, kết quả và những thay đổi có thể đo lường.

4. Kết nối cộng đồng

Đưa câu chuyện đến những nhóm công chúng có khả năng quan tâm hoặc đóng góp.

5. Ghi nhận người làm cộng đồng

Tôn vinh tình nguyện viên, chuyên gia, nhà sáng lập, đối tác, doanh nghiệp và những cá nhân đứng phía sau dự án.

6. Lưu trữ giá trị

Tạo thành hệ thống câu chuyện và tư liệu để dự án không chỉ có “một ngày sự kiện”, mà có một dấu vết truyền thông lâu dài.

8. Từ một câu chuyện nhỏ đến một hệ sinh thái tác động

Một dự án cộng đồng có thể bắt đầu với một người.

Sau đó là một nhóm.

Một nhóm có thể kết nối thêm tình nguyện viên.

Tình nguyện viên kết nối chuyên gia.

Chuyên gia kết nối nguồn lực.

Doanh nghiệp kết nối tài chính hoặc hiện vật.

Truyền thông giúp câu chuyện tiếp tục được biết đến.

Và cộng đồng tạo ra những vòng kết nối mới.

Có thể hình dung quá trình này như:

CÂU CHUYỆN → NHẬN DIỆN → KẾT NỐI → NGUỒN LỰC → HÀNH ĐỘNG → KẾT QUẢ → TÁC ĐỘNG → CÂU CHUYỆN MỚI

Đó chính là lý do một câu chuyện cộng đồng đáng tin cậy có thể trở thành tài sản xã hội.

Không phải tài sản theo nghĩa thương mại đơn thuần, mà là khả năng tạo thêm niềm tin, kết nối và cơ hội hợp tác.

9. Kết luận: Những điều tốt đẹp cần được nhìn thấy để có thể kết nối

Trong một xã hội có hàng triệu câu chuyện đang diễn ra mỗi ngày, không phải câu chuyện nào cũng được biết đến.

Có người đang dạy học miễn phí.

Có nhóm đang trồng cây.

Có tình nguyện viên đang hỗ trợ người yếu thế.

Có doanh nghiệp đang đầu tư vào giáo dục.

Có người trẻ đang xây dựng một dự án cộng đồng.

Có những người âm thầm đóng góp mà gần như không xuất hiện trên truyền thông.

Bảo trợ truyền thông không biến một hoạt động nhỏ thành điều lớn lao một cách tự động.

Nhưng truyền thông đúng cách có thể giúp một giá trị đang tồn tại được nhìn thấy rõ hơn.

Khi một câu chuyện được kể bằng sự tôn trọng, dữ liệu và trách nhiệm, nó có thể tạo ra một điểm kết nối mới.

Một người biết đến.

Một người quan tâm.

Một người tham gia.

Một đối tác xuất hiện.

Một nguồn lực được kết nối.

Một dự án được tiếp tục.

Và đôi khi, từ một câu chuyện nhỏ, một cộng đồng mới được hình thành.

Đó cũng là tinh thần mà MuoiBa SaoSang Ecosystem hướng tới:

Không chỉ kể về những điều tốt đẹp đang diễn ra, mà góp phần kết nối những con người, nguồn lực và giá trị có thể cùng nhau tạo ra tác động tích cực cho xã hội.

Hiểu mình – Phát triển năng lực – Kết nối cộng đồng – Kiến tạo giá trị.

Bởi một câu chuyện có giá trị không nên chỉ được đọc.

Nó nên được tiếp nối bằng hành động.

Nguồn tham khảo

• DataReportal – Digital 2026: Vietnam: dữ liệu Internet, mạng xã hội và hành vi số tại Việt Nam.
• UNICEF Việt Nam – Những dấu ấn của UNICEF tại Việt Nam năm 2024: số liệu về giáo dục, trẻ em, thiên tai, thanh thiếu niên, chính sách xã hội và hợp tác doanh nghiệp.
• UNICEF Việt Nam – Chuyện của chúng tôi: hệ thống các câu chuyện về trẻ em và gia đình tại Việt Nam.
• UNDP/UN Volunteers – Annual Report 2024: số liệu về hoạt động tình nguyện và đóng góp của United Nations Volunteers.